Ảnh 1: TS. Phan Thị Song Thương - Chủ nhiệm nhiệm vụ trình bày tóm tắt kết quả nghiên cứu

Sau khi nghe chủ nhiệm nhiệm vụ trình bày tóm tắt kết quả, các phản biện và thành viên Hội đồng tập trung góp ý về cơ sở lý luận và cách tiếp cận, phương pháp nghiên cứu, bối cảnh đô thị hóa cùng tính khả thi của hệ thống giải pháp và báo cáo tư vấn chính sách.

Theo TS. Nguyễn Cao Đức, phản biện 1, đây là công trình nghiên cứu công phu, nghiêm túc và có chất lượng khoa học cao. Đóng góp nổi bật là việc thao tác hóa sự tham gia thành ba khâu riêng biệt nhưng có quan hệ với nhau, cho phép đo lường và kiểm định từng hành vi tham gia; cùng với đó là bộ cơ sở dữ liệu sơ cấp có giá trị, quy trình xử lý số liệu chuẩn xác và kết luận chỉ rút ra trong phạm vi địa bàn khảo sát. Bên cạnh đó, TS. Nguyễn Cao Đức đề nghị làm rõ khoảng trống nghiên cứu và xác định cách tiếp cận chủ đạo là quản trị công có sự tham gia, hai cách tiếp cận bổ trợ là hành vi công dân và tâm lý học môi trường, thay vì đặt bốn cách tiếp cận song song; giải thích rõ hơn việc bản địa hóa Mô hình tự nguyện công dân vào bối cảnh Việt Nam; bổ sung khung phổ mức độ tham gia của công chúng (IAP2) và các nhóm yếu thế. Báo cáo tư vấn chính sách cần bổ sung khía cạnh sử dụng và giới hạn khuyến nghị ở hai địa phương khảo sát.

Cùng đánh giá cao cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu, TS. Phí Vĩnh Tường, phản biện 2, cho rằng phần tổng quan và khung phân tích còn thiếu yếu tố đặc trưng văn hóa của người dân đô thị trong quá trình đô thị hóa, vốn tác động lớn đến hành vi tham gia. TS. Phí Vĩnh Tường đề nghị bổ sung bức tranh tổng thể về các chủ thể đang tham gia xây dựng, vận hành và bảo dưỡng không gian công cộng cùng khung pháp lý tương ứng, loại các không gian trong khu đô thị hiện đại ra khỏi phạm vi nghiên cứu và lưu ý yếu tố di cư.

Các thành viên Hội đồng tiếp tục góp ý về bối cảnh nghiên cứu và phương pháp. PGS.TS. Nguyễn Xuân Mai đề nghị đặt vấn đề trong bối cảnh đô thị hóa, hiện đại hóa đang diễn ra mạnh mẽ với sự hình thành các khu đại đô thị và quá trình tái thiết, tái định cư, khi mô hình quản lý không gian công cộng đa dạng hơn với vai trò của ban quản lý tòa nhà, khu đô thị; đồng thời lưu ý tình trạng lấn chiếm, tư nhân hóa không gian công cộng và vai trò của hệ thống chính trị cơ sở. TS. Nguyễn Trần Tuấn đề nghị viết rõ lại phần phương pháp, làm rõ mục đích phỏng vấn sâu đối với nhóm cán bộ cơ sở, rà soát danh mục tài liệu tham khảo và bổ sung yếu tố chuyển đổi số. Là ủy viên Hội đồng, đồng thời là đại diện tổ chức chủ trì, TS. Nguyễn Song Tùng ghi nhận nhiệm vụ được triển khai nghiêm túc, đáp ứng các mục tiêu đề ra, đồng thời đề nghị bổ sung tổng quan nghiên cứu quốc tế, làm rõ căn cứ lựa chọn địa bàn khảo sát và điều chỉnh phần giải pháp bám theo ba khâu xây dựng, quản lý, sử dụng.

GS.TS. Đặng Nguyên Anh, Phó Chủ tịch Hội đồng, đánh giá đây là nghiên cứu có triển vọng và đề nghị làm rõ hơn cách tiếp cận dựa trên quyền, bởi không có quyền thì người dân chỉ là người ngoài cuộc, đồng thời đặt nghiên cứu trong bối cảnh không gian đô thị đang bị thu hẹp và tư nhân hóa. GS.TS. Đặng Nguyên Anh đề nghị tăng cường phân tích tương tác và gắn kết xã hội thay vì chủ yếu mô tả số liệu, bổ sung không gian số như một dạng không gian công cộng mới, làm rõ điều kiện cần và điều kiện đủ của sự tham gia và nâng tầm hàm ý chính sách theo hướng đồng quản trị giữa chính quyền, người dân và đơn vị chuyên môn.

Kết luận phiên họp, PGS.TS. Nguyễn Đức Minh, Chủ tịch Hội đồng, cơ bản nhất trí với ý kiến của các phản biện và thành viên Hội đồng, đề nghị nhóm nghiên cứu xác định rõ cách tiếp cận chủ đạo, bổ sung bối cảnh đô thị hóa và các bên liên quan, làm rõ giới hạn của mẫu khảo sát và gắn hệ thống giải pháp với ba khâu xây dựng, quản lý, sử dụng.

Thay mặt nhóm nghiên cứu, TS. Phan Thị Song Thương trân trọng cảm ơn và tiếp thu toàn bộ ý kiến của Hội đồng, cam kết chỉnh sửa tối đa trong báo cáo cuối cùng và báo cáo tư vấn chính sách.

Hội đồng đánh giá, nghiệm thu bằng phương thức bỏ phiếu kín. Kết quả nhiệm vụ được Hội đồng xếp loại “Khá”. Các ý kiến góp ý tại Hội đồng là cơ sở để chủ nhiệm và nhóm nghiên cứu tiếp tục hoàn thiện báo cáo tổng hợp và các sản phẩm khoa học, qua đó nâng cao khả năng ứng dụng của kết quả nghiên cứu trong quản lý, kiến tạo không gian công cộng đô thị theo hướng bao trùm và bền vững.

Nguồn và tin bài: TS. Phan Thị Song Thương - Chủ nhiệm nhiệm vụ