Thời gian thực hiện: 2025 - 2029

Trưởng nhóm nghiên cứu tại Việt Nam: TS. Đỗ Tá Khánh

Các loại protein thay thế có thể thay thế thịt. Do chế độ ăn nhiều thịt gây ra những tác động đáng kể đến sức khỏe, môi trường, khí hậu và phúc lợi động vật, ý tưởng này đang tạo ra sự hào hứng, lạc quan và đầu tư đáng kể. Cho dù liên quan đến côn trùng, thực vật, thịt nuôi cấy trong phòng thí nghiệm hay các thành phần khác, protein thay thế đều đi kèm với kỳ vọng cao. Tuy nhiên, ngày càng rõ ràng rằng nhiều điều đã được coi là hiển nhiên trong lĩnh vực này: chỉ vì một thứ gì đó có thể ăn được, điều đó không có nghĩa là nó sẽ được coi là thực phẩm ngon và phù hợp về mặt văn hóa. Do đó, mặc dù protein thay thế có thể thay thế thịt, nhưng vẫn chưa rõ ràng làm thế nào và ở mức độ nào sự thay thế này sẽ thực sự diễn ra. Hiểu được cách thức và lý do tại sao điều này (không) xảy ra là vô cùng quan trọng để đạt được những thay đổi về chế độ ăn uống cần thiết cho sự bền vững của hệ thống lương thực toàn cầu.

Nghiên cứu sâu rộng về tiêu thụ protein thay thế cho thấy việc thay thế thịt là một thách thức và người tiêu dùng còn khá hoài nghi đối với các sản phẩm thay thế. Chúng ta biết rằng sự hoài nghi này được hình thành bởi nhiều yếu tố, chẳng hạn như mối quan tâm về hương vị và sức khỏe, thói quen ăn uống và nỗi sợ hãi chung về các loại thực phẩm mới. Nhưng chúng ta không biết làm thế nào và tại sao một thứ lại được chấp nhận là thực phẩm ăn được, ngon miệng hay không. Chúng ta thậm chí còn chưa biết cách nghiên cứu vấn đề này một cách chính xác. Kiến thức như vậy là cần thiết và cấp bách. Để giải quyết khoảng trống kiến thức này, dự án REPLACE đặt ra mục tiêu trả lời một câu hỏi tưởng chừng đơn giản: thực phẩm được tạo ra như thế nào? Để làm được điều đó, dự án phát triển một phương pháp tiếp cận lý thuyết và phương pháp luận mới, đồng thời nghiên cứu việc thay thế thịt ở Đông Á, một khu vực trọng điểm nhưng ít được nghiên cứu trong “quá trình chuyển đổi protein”. Tập trung vào một loạt các chất thay thế thịt, chẳng hạn như các sản phẩm tương tự thịt từ thực vật, côn trùng và thịt nuôi cấy trong phòng thí nghiệm, dự án đi sâu vào hai quốc gia điển hình nhưng rất khác biệt ở Đông Nam Á, đại diện cho một trung tâm đổi mới chính và thị trường quan trọng (Singapore) và một thị trường mới nổi và tham gia muộn (Việt Nam).

Website của dự án: https://www.globe.uio.no/english/research/projects/meat-replacement-and-systems-of-edibility-replace/index.html

Introduction: Meat replacement and systems of edibility in Asia and beyond (REPLACE)

The project is led by the Centre for Global Sustainability, University of Oslo, Norway, in collaboration with the University of Southampton (UK) and the Institute of Human Geography and Sustainable Development (Vietnam), and is funded by the Norwegian Research Council.

Duration: 2025 - 2029

Vietnam Research Team Leader: Dr. Do Ta Khanh

Alternative proteins can replace meat. Given that meat-intensive diets have significant health, environmental, climate and animal welfare impacts, this idea is generating hype, optimism and substantial investment. Whether involving insects, plants, lab-grown meat or other ingredients, alternative proteins come with high expectations. However, it has become increasingly evident that much has been taken for granted in this field: just because something can be eaten, this does not mean that it will qualify as desirable and culturally appropriate food. Hence, while alternative proteins can replace meat, it is still unclear how and to what extent this replacement will in fact take place. Understanding how and why this does (not) happen is of crucial importance to achieving the dietary changes required for global food system sustainability.

Extensive research on alternative protein consumption shows that replacing meat is challenging and that there is considerable scepticism among consumers towards replacement products. We know this scepticism is shaped by a range of factors, such as taste and health concerns, the habitual nature of food practices, and a general fear of new food types. But we do not know how and why things become accepted as edible, desirable food or not. We do not even know quite how to study this. Such knowledge is necessary and urgent. To address this knowledge gap, REPLACE sets out to answer a deceptively simple question: how does food become food? To do so, it develops a new theoretical and methodological approach and explores meat replacement in Eastern Asia, a key but understudied region in the ‘protein transition’. Focusing on a range of meat replacers, such as plant-based meat analogues, insects and lab-grown meat, the project zooms in on two key but highly different case countries in Southeast Asia representing a main innovation hub and important market (Singapore) and a late industry entry and emerging market (Vietnam).

Project website: https://www.globe.uio.no/english/research/projects/meat-replacement-and-systems-of-edibility-replace/index.html