Sáng ngày 10/9/2026, tại trụ sở Viện Địa lý nhân văn và Phát triển bền vững, số 176 Thái Hà, Đống Đa, Hà Nội, Viện đã tổ chức hội thảo khoa học báo cáo các kết quả nghiên cứu thuộc nhiệm vụ cấp Bộ “Tăng cường giải pháp liên kết vùng trong phát triển bền vững du lịch di sản thế giới vùng Đồng bằng sông Hồng” do TS. Trần Thị Tuyết làm chủ nhiệm. Hội thảo do TS. Nguyễn Song Tùng – Viện trưởng Viện Địa lý nhân văn và Phát triển bền vững làm chủ trì.

Tham dự Hội thảo có đại diện Lãnh đạo Viện, các chuyên gia, nhà khoa học trong và ngoài Viện cùng toàn thể thành viên nhóm nghiên cứu. Thay mặt nhóm nghiên cứu, ThS. Đinh Trọng Thu, thành viên chính của nhiệm vụ đã trình bày báo cáo kết quả nghiên cứu với các nội dung chính: Cơ sở lý luận và thực tiễn về liên kết vùng trong phát triển bền vững du lịch di sản thế giới; đánh giá thực trạng liên kết vùng trong khai thác các giá trị di sản mang tính toàn cầu và đề xuất một số giải pháp nhằm tăng cường liên kết vùng trong phát triển bền vững du lịch di sản thế giới vùng Đồng bằng sông Hồng.

Về cơ sở lý luận và thực tiễn, báo cáo xây dựng hệ thống lý luận vững chắc thông qua việc làm rõ các khái niệm về vùng, phát triển bền vững du lịch và liên kết vùng trong phát triển bền vững du lịch di sản thế giới; phân tích các điều kiện cơ bản, nội dung, hình thức liên kết cùng 4 nhóm nhân tố ảnh hưởng (địa lý, chính sách, quản lý và nguồn lực hỗ trợ); làm sáng tỏ mối quan hệ giữa liên kết vùng với phát triển bền vững du lịch di sản thế giới. Đồng thời, tổng hợp và phân tích các mô hình, kinh nghiệm thực tiễn về liên kết vùng trong phát triển bền vững du lịch di sản thế giới tại một số quốc gia trên thế giới cũng như các địa phương ở Việt Nam, nhằm đúc kết những bài học giá trị phục vụ cho việc thực thi giải pháp tại địa bàn nghiên cứu.

Vùng Đồng bằng sông Hồng có lợi thế nổi bật về du lịch di sản thế giới, với các di sản có giá trị quốc tế như Hoàng thành Thăng Long – Hà Nội, Tràng An, Vịnh Hạ Long – Quần đảo Cát Bà và Yên Tử - Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc, cùng mạng lưới di tích lịch sử, làng nghề, không gian văn hóa, cảnh quan và đô thị – dịch vụ có khả năng bổ trợ lẫn nhau. Sự tập trung tài nguyên và khả năng kết nối thuận lợi tạo điều kiện hình thành các tuyến, hành lang và chuỗi sản phẩm du lịch liên vùng. Tuy nhiên, cơ chế quản lý và khai thác vẫn chủ yếu theo địa giới hành chính; liên kết giữa các địa phương còn phân tán, thiếu cơ chế đủ rõ về đầu mối, trách nhiệm, công cụ và nguồn lực để điều phối các vấn đề liên tỉnh, liên ngành. Khoảng trống chính sách cốt lõi không phải là thiếu chủ trương liên kết, mà là thiếu năng lực điều phối để chuyển liên kết thành hành động chung, có trách nhiệm, nguồn lực và kết quả đo lường được.

Nhiệm vụ bước đầu đề xuất một số giải pháp tăng cường liên kết vùng, tập trung vào ba nhóm: (i) phối hợp và điều phối thể chế, dữ liệu; (ii) điều phối không gian và liên kết sản phẩm; (iii) huy động, phân bổ và chia sẻ nguồn lực, lợi ích gắn với trách nhiệm bảo tồn. Bốn chương trình ưu tiên gồm: thiết lập cơ chế điều phối; xây dựng mạng lưới không gian và chuỗi sản phẩm; xây dựng nền tảng dữ liệu và quản trị du lịch di sản vùng; huy động, phân bổ và chia sẻ nguồn lực cho liên kết và bảo tồn. Việc triển khai theo lộ trình thiết lập nền tảng - xây dựng công cụ - thí điểm, đánh giá - mở rộng và thể chế hóa, trước mắt tập trung tại Hà Nội – Ninh Bình – Hải Phòng – Quảng Ninh để hoàn thiện cơ chế và mở rộng phù hợp.

Sau phần trình bày của nhóm thực hiện nhiệm vụ, các đại biểu đã trao đổi sôi nổi, thẳng thắn với nhiều ý kiến góp ý có giá trị. Các đại biểu đánh giá cao tính cấp thiết của nhiệm vụ và góp ý nhóm nghiên cứu cần nhìn nhận không gian liên kết không chỉ dừng ở các địa phương đơn lẻ mà phải đặt trong một "hệ sinh thái" không gian kinh tế di sản. Ngoài ra, nhiệm vụ cần rà soát, hoàn thiện cơ sở lý luận và khung phân tích, bảo đảm tính logic, nhất quán trong toàn bộ nghiên cứu. Cần làm rõ các khái niệm cốt lõi, phân định “điều kiện liên kết” và “nhân tố ảnh hưởng”, đồng thời tách bạch thực trạng phát triển du lịch với thực trạng liên kết giữa các địa phương. Các hình thức, mức độ và cơ sở pháp lý của liên kết cần được xác định rõ. Trên cơ sở đó, giải pháp phải xuất phát từ những vấn đề, hạn chế và bằng chứng thực tiễn đã phân tích, đặc biệt các đề xuất về cơ chế, quỹ hoặc hội đồng điều phối cần được luận giải về sự cần thiết, cơ sở pháp lý và tính khả thi.

Thay mặt nhóm nghiên cứu, TS. Trần Thị Tuyết trân trọng cảm ơn và tiếp thu các ý kiến góp ý của các đại biểu.

Phát biểu kết luận, TS. Nguyễn Song Tùng đánh giá cao nỗ lực của nhóm nghiên cứu và chất lượng các ý kiến trao đổi tại Hội thảo. Chủ trì Hội thảo đề nghị chủ nhiệm cùng các thành viên nghiêm túc tiếp thu, rà soát và bổ sung để hoàn thiện báo cáo tổng hợp, bảo đảm kết quả nghiên cứu có giá trị khoa học và khả năng ứng dụng cao, góp phần cung cấp luận cứ cho công tác hoạch định chính sách liên kết vùng trong phát triển bền vững du lịch nói chung và du lịch di sản nói riêng.

Hội thảo đã diễn ra trong không khí trao đổi khoa học cởi mở và kết thúc thành công tốt đẹp.

Lê Thu Quỳnh – Phòng Địa lý Văn hóa - xã hội và Phát triển bền vững