Phát biểu tại buổi làm việc, đồng chí Lê Văn Lợi, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam nhấn mạnh: Sau hơn 70 năm, Viện Hàn lâm lại trở về là đơn vị sự nghiệp của Ban Chấp hành Trung ương Đảng. Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới, Viện Hàn lâm xác định cần tập trung cao độ thực hiện đổi mới toàn diện, đồng bộ các mặt công tác, trong đó trọng tâm là đổi mới nâng cao chất lượng công tác nghiên cứu khoa học, đẩy mạnh nghiên cứu cơ bản nhằm cung cấp luận cứ khoa học cho Đảng, Nhà nước, đáp ứng yêu cầu “tư vấn chiến lược” với tầm nhìn dài hạn.

Báo cáo tại buổi làm việc, đồng chí Đặng Xuân Thanh, Phó Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho biết, ngay sau thành công tốt đẹp của Đại hội đại biểu Đảng lần thứ XIV, Đảng ủy Viện Hàn lâm đã xây dựng, ban hành Chương trình hành động, Kế hoạch thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIV, đồng thời chỉ đạo các tổ chức đảng cơ sở chủ động triển khai Chương trình hành động, Kế hoạch thực hiện Nghị quyết tại cơ sở Đảng.

Viện Hàn lâm đã xây dựng và hoàn thiện nhiều đề án lớn theo chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư như: Đề án “Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác nghiên cứu khoa học xã hội và nhân văn phục vụ phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới”; Đề án “Hoàn thiện cơ chế kiểm soát quyền lực của cơ quan thực hiện quyền hành pháp đối với các cơ quan thực hiện quyền lập pháp, quyền tư pháp”; Đề án “Tăng cường năng lực, phát triển Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn 2045 ngang tầm các nước tiên tiến trong khu vực và trên thế giới”…

Về tình hình triển khai Nghị quyết 57-NQ/TW năm 2025 và 4 tháng đầu năm 2026, Viện Hàn lâm đã rà soát, điều chỉnh, xây dựng mới 34/55 quy chế, quy trình nội bộ, góp phần hoàn thiện thể chế về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Chuyển đổi hoạt động từ môi trường truyền thống sang môi trường số. Cụ thể, đã đưa vào hoạt động hơn 800 chữ ký số, 1.351 tài khoản thư điện tử công vụ; ban hành Chiến lược Chuyển đổi số giai đoạn 2026 - 2030 và tầm nhìn đến 2045

Viện Hàn lâm đang triển khai đồng bộ 04 nhiệm vụ chuyển đổi số theo Kế hoạch thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW: Nâng cấp hạ tầng công nghệ, kỹ thuật; Xây dựng cấu trúc cơ sở dữ liệu số bảo đảm an toàn, liên thông, kết nối chia sẻ dữ liệu; Ứng dụng các nền tảng dùng chung văn bản điện tử, thư điện tử, quản lý nhân sự; Cổng thông tin điện tử của Viện và các trang thông tin điện tử đơn vị thành viên. Mặc dù cơ sở dữ liệu của Viện Hàn lâm rất lớn thế nhưng tỷ lệ số hóa mới chỉ đạt khoảng 20%, chưa đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số của Viện Hàn lâm.

Tại buổi làm việc, nhiều ý kiến của các nhà khoa học đã tập trung phân tích yêu cầu đổi mới tư duy phát triển khoa học xã hội và nhân văn, cũng như những khó khăn, điểm nghẽn cần sớm tháo gỡ để Viện Hàn lâm thực hiện hiệu quả vai trò cơ quan nghiên cứu chiến lược của Đảng.

Phát biểu kết luận buổi làm việc, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị đánh giá cao những nỗ lực của Viện Hàn lâm trong triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết số 57-NQ/TW, đặc biệt trong bối cảnh Viện Hàn lâm vừa chuyển sang mô hình hoạt động mới theo Quyết định số 12-QĐ/TW năm 2026, trở thành đơn vị sự nghiệp trực thuộc Ban Chấp hành Trung ương Đảng.

Theo đồng chí Nguyễn Thanh Nghị, đây vừa là cơ hội để Viện Hàn lâm có bước phát triển mới, đóng góp sâu sắc hơn cho công tác hoạch định đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu, thách thức cao hơn đối với đội ngũ cán bộ, nhà khoa học của Viện.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương nhấn mạnh Viện Hàn lâm cần tiếp tục khẳng định vai trò là cơ quan nghiên cứu chiến lược hàng đầu của Đảng, Nhà nước; đồng thời xác định rõ vị thế không chỉ trong nước mà cả trên trường quốc tế. Để làm tốt nhiệm vụ đó, Viện Hàn lâm cần bám sát, thực hiện đầy đủ ba chức năng trọng tâm gồm: Nghiên cứu cơ bản trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn nhằm cung cấp luận cứ khoa học cho hoạch định chủ trương, chính sách; nghiên cứu, tư vấn và đánh giá việc thực hiện chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước; đồng thời thực hiện hợp tác quốc tế và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao trong lĩnh vực khoa học xã hội.

Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương đề nghị Viện Hàn lâm đổi mới mạnh mẽ tư duy hoạt động theo hướng lấy chất lượng nghiên cứu và tham mưu chiến lược làm thước đo chủ yếu; tăng cường nghiên cứu liên ngành, nghiên cứu dự báo và chính sách; tập trung vào các vấn đề lớn, mới, khó và nhạy cảm mà thực tiễn đặt ra; đồng thời chủ động cung cấp luận cứ khoa học phục vụ xây dựng, hoàn thiện các chủ trương, chiến lược phát triển đất nước; tăng cường gắn kết giữa nghiên cứu khoa học với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội.

Liên quan đến chuyển đổi số, đồng chí Nguyễn Thanh Nghị đề nghị Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tập trung xây dựng hạ tầng dữ liệu, đẩy mạnh số hóa tài liệu, thư viện và di sản tư liệu khoa học; tăng cường ứng dụng dữ liệu lớn và công nghệ hiện đại trong nghiên cứu; xây dựng hệ sinh thái nghiên cứu hiện đại, kết nối trong nước và quốc tế.

Đồng chí cũng đặc biệt lưu ý nhiệm vụ xây dựng đội ngũ cán bộ khoa học chất lượng cao, thu hút các chuyên gia, nhà khoa học đầu ngành tham gia trực tiếp vào công tác nghiên cứu.

Đồng chí Nguyễn Thanh Nghị khẳng định, Ban Chính sách, chiến lược Trung ương cùng các cơ quan liên quan sẽ tiếp tục quan tâm, phối hợp tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện để Viện Hàn lâm phát huy vai trò là cơ quan nghiên cứu chiến lược hàng đầu quốc gia trong lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn, đóng góp thiết thực vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Phát biểu đáp từ, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam khẳng định, là đơn vị sự nghiệp của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Viện Hàn lâm xác định cần đưa những kết quả nghiên cứu về khoa học xã hội và nhân văn trở thành những luận cứ sắc bén, kịp thời, có tính dự báo cao cho Đảng và Nhà nước. Dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp của Bộ Chính trị, Ban Bí thư và sự định hướng nghiên cứu, đặt hàng của Ban Chính sách, chiến lược Trung ương, Viện Hàn lâm quyết tâm đổi mới toàn diện và đồng bộ phấn đấu trở thành "think tank" chiến lược của Đảng, Nhà nước.