Tọa đàm: Một số vấn đề lý luận về năng lực văn hóa trong chăm sóc sức khỏe

30/08/2023

 

Trong khuôn khổ thực hiện đề tài cấp cơ sở “Năng lực văn hóa trong chăm sóc sức khỏe người dân: Một số vấn đề lý luận”, ngày 28 tháng 8 năm 2023, đề tài tổ chức tọa đàm “Một số vấn đề lý luận về năng lực văn hóa trong chăm sóc sức khỏe”.  Tham dự tọa đàm có TS. Lê Minh Thi, Trưởng bộ môn, bộ môn Dân số - Sức khỏe sinh sản, Trường Đại học Y tế công cộng, các thành viên đề tài và các nhà nghiên cứu có quan tâm ở trong và ngoài Viện Nghiên cứu Con người.

 

Toàn cảnh tọa đàm

 

Tọa đàm đã được nghe ba tham luận làm rõ một số vấn đề lý luận về năng lực văn hóa trong chăm sóc sức khỏe, bao gồm:

Tọa đàm đã nghe TS. Lê Thị Đan Dung, chủ nhiệm đề tài trình bày tham luận “Một số vấn đề lý luận về năng lực văn hóa trong chăm sóc sức khỏe”. Tham luận trình bày một số vấn đề chung về năng lực văn hóa; Năng lực văn hóa trong chăm sóc sức khỏe  chăm sóc lấy bệnh nhân làm trung tâm; Năng lực văn hóa và hiệu quả chăm sóc sức khỏe; Chính sách năng lực văn hóa ở một số quốc gia. Trên cơ sở phân tích một số quan niệm về năng lực văn hóa, nội hàm khái niệm và những vấn đề liên quan, diễn giả cho thấy năng lực văn hóa đóng vai trò quan trọng trong chăm sóc sức khỏe cho người dân, đặc biệt là ở những cộng đồng/quốc gia đa văn hóa. Khi nhân viên y tế có năng lực văn hóa họ sẽ nhìn thấy những bệnh nhân có thể biểu hiện các triệu chứng của họ theo những cách khác nhau, có các ngưỡng khác nhau để tìm kiếm sự chăm sóc và thể hiện niềm tin sức khỏe khác nhau ảnh hưởng đến việc tuân thủ các biện pháp chữa trị và chăm sóc. Khi sự khác biệt về văn hóa xã hội giữa bệnh nhân và nhà cung cấp dịch vụ không được quản lý một cách hiệu quả trong quá trình khám chữa bệnh, bệnh nhân không hài lòng, tuân thủ kém và dẫn đến kết quả sức khỏe kém hơn, chất lượng chăm sóc thấp hơn. Cần phải đảm bảo rằng hệ thống chăm sóc sức khỏe có đủ năng lực về mặt văn hóa và có khả năng cung cấp dịch vụ chăm sóc chất lượng cao cho tất cả mọi người, đồng thời xóa bỏ chênh lệch và đảm bảo công bằng

 

TS. Lê Thị Đan Dung trình bày tham luận tại Tọa đàm

 

Tọa đàm đã nghe TS. Lê Minh Thi, Đại học Y tế Công cộng trình bày tham luận “Đào tạo văn hóa và sức khỏe ở đại học Y tế công cộng”. Tham luận đã giới thiệu những nội dung căn bản về việc làm sao có thể đưa nội dung đào tạo văn hóa và sức khỏe vào giảng dạy ở đại học Y tế công cộng, một số các điểm chính về giảng dạy văn hóa trong chăm sóc sức khỏe. Các nội dung giảng dạy hướng tới gồm: vấn đề chung về văn hóa và sức khỏe, tác động của văn hóa tới sức khỏe. Về các phương pháp nghiên cứu trong lĩnh vực này. Ngoài ra cũng giới thiệu về một số nghiên cứu về công bằng trong sức khỏe, các chính sách trong chăm sóc sức khỏe.

 

TS. Lê Minh Thi, Đại học Y tế Công cộng trình bày tham luận

 

Tọa đàm cũng nghe ThS. Lê Thị Thu Hà, trình bày tham luận “Một số quan điểm của Đảng về công tác chăm sóc sức khỏe toàn dân”. Tham luận trình bày một số quan điểm chung của Đảng về chăm sóc sức khỏe toàn dân, trong đó đi sâu giới thiệu quan điểm chủ trương của Đảng và các chính sách căn bản nhất của Nhà nước về công tác xây dựng đội ngũ cán bộ y tế. Đảng, Nhà nước ta luôn xác định sức khỏe là vốn quý nhất của mỗi con người và của toàn xã hội; Bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe là bổn phận của mỗi người dân, là trách nhiệm của các cấp ủy đảng, chính quyền. Đảng ta xác định đầu tư cho bảo vệ, chăm sóc sức khỏe nhân dân là đầu tư cho phát triển, mang lại lợi ích chung và lâu dài cho toàn xã hội. Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều văn bản pháp luật nhằm giải quyết những vấn đề cấp bách của sự nghiệp chăm sóc sức khỏe toàn dân qua từng thời kỳ lịch sử.

Về công tác xây dựng đội ngũ cán bộ y tế, Đảng, Chính phủ và Nhà nước nhận thức rõ nhân lực ngành y tế là yếu tố vô cùng quan trọng trong việc cung cấp các dịch vụ y tế có chất lượng, hướng tới bao phủ, chăm sóc sức khỏe toàn dân và đạt được các mục tiêu phát triển bền vững liên quan đến sức khỏe, do đó không ngừng quan tâm suốt thời gian qua đặc biệt gần đây trong bối cảnh dịch bệnh diễn biến phức tạp, tình trạng y bác sĩ xin nghỉ việc thôi việc gia tăng. Trong bối cảnh đất nước còn nhiều khó khăn, công tác cán bộ trong lĩnh vực y tế dù còn nhiều bất cập nhưng đang từng bước có những chính sách cải thiện điều kiện làm việc, chế độ lương, phúc lợi để lực lượng này yên tâm làm việc, cống hiến và đóng góp cho sự nghiệp chăm sóc sức khỏe nhân dân nói riêng và đóng góp vào sự phát triển của đất nước nói chung.

Các ý kiến phát biểu đánh giá cao những thông tin được chia sẻ trong các tham luận đã trình bày. Một số ý kiến đóng góp hoàn thiện các nội dung trình bày: Chỉnh sửa một số thuật ngữ; xác định rõ nhân tố cốt lõi và mối quan hệ giữa các nhân tố và lõi đó như thế nào để làm rõ hơn khung cơ sở lí luận về năng lực văn hóa trong chăm sóc sức khỏe, nhất là làm rõ trong bối cảnh nào thì nhấn mạnh khía cạnh nào. Các ý kiến trao đổi làm rõ hơn về nội hàm khái niệm năng lực văn hóa vì đây là một khái niệm tuy không mới nhưng được đề cập trong một lĩnh vực cụ thể, mặc dù đã có một số nghiên cứu quốc tế bàn đến tuy nhiên trong các nghiên cứu trong nước cũng chưa đề cập một cách trực diện. Khái niệm năng lực văn hóa khi được hiểu là một năng lực nghề nghiệp thì cần lý giải sâu sắc thêm và tại sao nghề y lại cần coi trọng hơn về năng lực văn hóa, nó có sự giao thoa với đạo đức nghề nghiệp như thế nào; Năng lực văn hóa ảnh hưởng đến hành vi chăm sóc y tế như thế nào. Các ý kiến cũng gợi mở về hướng nghiên cứu tiếp theo trong thời gian tới. Trong quá trình nghiên cứu về lý luận, cần tìm hiểu nhiều tài liệu nước ngoài, có thể dẫn ra thực chứng mà các nghiên cứu đã thực hiện, so sánh với tiêu chí hiện nay ở Việt Nam có gì trùng lắp, có gì sử dụng được hoặc chưa phù hợp v.v…

Phát biểu bế mạc, PGS.TS Nguyễn Thị Hoài Lê cảm ơn các diễn giả và các nhà nghiên cứu tham dự đã có những chia sẻ và trao đổi hữu ích cho chủ nhiệm đề tài và nhóm nghiên cứu trong việc điều chỉnh, hoàn thiện kết quả nghiên cứu của đề tài. Đây là đề tài làm sâu về lý thuyết cần làm sâu sắc hơn khung lý thuyết, vừa có lý thuyết vừa có thực tế. Làm sao thể hiện được vai trò của văn hóa trong chăm sóc sức khỏe, vừa phát huy thế mạnh và chuyên môn của Viện.

Thu Hà

 

The older news.............................