Hội thảo: VAI TRÒ CỦA KHOA HỌC XÃ HỘI TRONG HOẠCH ĐỊNH CHỦ TRƯƠNG, ĐƯỜNG LỐI PHÁT TRIỂN KINH TẾ - VĂN HÓA – XÃ HỘI CỦA ĐẢNG

01/12/2016

          Ngày 30-11-2016 tại Hà Nội đã diễn ra cuộc Hội thảo khoa học vói chủ đề “Vai trò của khoa học xã hội trong hoạch định chủ trương, đường lối phát triển kinh tế - văn hóa – xã hội của Đảng” do Ban Tuyên giáo TW cùng Viện Hàn lâm KHXHVN đồng chủ trì. Tham dự cuộc Hội thảo có đồng chí Võ Văn Thưởng, Uỷ viên Bộ Chính trị, trưởng Ban Tuyên giáo TW, đồng chí Nguyễn Quang Thuấn, Chủ tịch Viện Hàn lâm KHXXHVN, cùng các đồng chí lãnh đạo, Ban Tuyên giáo, Viện Hàn lâm KHXHVN, các đại biểu từ Hội đồng Lý luận TW, Bộ Quốc phòng, Bộ Khoa học và công nghệ, Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Thông tin và Truyền thông, Trung ương Đoàn TNCSHCM, Thành uỷ Hà Nội, Thành uỷ tp. Hồ Chí Minh, cùng nhiều nhà quản lý, các nhà khoa học ở các Viện nghiên cứu, các trường đại học lớn ở Hà Nội.

          Trong phát biểu khai mạc đồng chí Võ Văn Thưởng đã khẳng định lại chức năng của khoa học xã hội (KHXH) là nghiên cứu cơ bản, nhằm cung cấp luận cứ khoa học cho việc hoạch định đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước, góp phần nâng cao dân trí, thẩm định các chương trình, dự án phát triển kinh tế - văn hóa - xã hội, xây dựng và phát triển nền khoa học xã hội đáp ứng các yêu cầu phát triển của đất nước. Đồng chí cũng khẳng định và ghi nhận công lao và nỗ lực của các nhà khoa học xã hội nước nhà, chỉ ra yêu cầu mới đối với khoa học xã hội trong việc đi sâu nghiên cứu cơ bản, lý giải có căn cứ khoa học các hiện tượng, quy luật xã hội, phục vụ có hiệu quả sự nghiệp xây dựng phát triển đất nước, luận giải các vấn đề cơ bản và mới của đất nước đang cần giải đáp về lý luận trong những năm tiếp theo.

          Trong Báo cáo đề dẫn Hội thảo, GS.TS. Nguyễn Quang Thuấn đã nhấn mạnh vai trò to lớn của KHXH đối với sự phát triển đất nước, sứ mệnh của KHXH trước những thách thức mới của tình hình thế giới và khu vực cũng như trước những đòi hỏi mới trong sự phát triển của đất nước; KHXH có vị trí rất đặc biệt trong việc hoạch định những kế sách vĩ mô và các chiến lược có tầm nhìn dài hạn, nhưng với Việt Nam KHXH còn quan trọng hơn xét cả về phương diện lịch sử lẫn hiện tại. Nhiệm vụ “đổi mới mô hình tăng trưởng, cơ cấu lại nền kinh tế; bảo đảm ổn định kinh tế vĩ mô, thực hiện các đột phá chiến lược, nâng cao năng suất, hiệu quả và sức cạnh tranh; phấn đấu sớm đưa nước ta trở thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại”, “Xây dựng hệ giá trị văn hóa và hệ giá trị chuẩn mực con người Việt Nam; Xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện…” đòi hỏi có sự góp sức và phát huy thế mạnh của tất cả các ngành KHXH và nhân văn. GS. Nguyễn Quang Thuấn cũng nhấn mạnh rằng, “bằng sự vững vàng trong nghiên cứu cơ bản, KHXH hiện đang có trọng trách lớn lao là cung cấp luận cứ tin cậy cho việc hoạch định chủ trương, đường lối phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc trong tình hình không đơn giản hiện nay”.

          Ban Tổ chức của Hội thảo đã nhận được 33 tham luận, trong đó 30 tham luận đã kịp được in thành Kỷ yếu. Trong Hội thảo, 10 tham luận đã được trình bày, nhiều đại biểu đã phát biểu và thảo luận sôi nổi. Ngoài các vấn đề chung, Hội thảo đã thảo luận cụ thể về vai trò của KHXH trong phát triển kinh tế - văn hóa – xã hội, về những kinh nghiệm từ thực tiễn phát huy vai trò của KHXH trong phát triển kinh tế - văn hóa – xã hội. Hội thảo cũng đã đề cập đến nhiều vấn đề đặt ra cho KHXH trong bối cảnh mới của sự phát triển đất nước. Chẳng hạn, có ý kiến đề xuất trong những năm trước mắt cần tập trung nghiên cứu 9 mối quan hệ lớn và 6 nhiệm vụ trọng tâm được Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XII nêu; Hoặc đề xuất phải tập trung nghiên cứu các vấn đề lý luận đã đặt ra trong nhiều năm qua, nhưng chậm được giải quyết, nhằm phục vụ yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững đất nước. Một số kiến nghị, như thành lập Hội đồng tư vấn các vấn đề phát triển đất nước, xây dựng kênh thông tin hữu hiệu để KHXH có thể thông tin hoặc đề xuất nhanh tới các cơ quan hưũ quan về các vấn đề bức thiết của cuộc sống giúp điều chỉnh chính sách kịp thời, hiệu quả, v.v... cũng đã được đưa ra thảo luận.

          Hội thảo đã diễn ra với tinh thần trao đổi thẳng thắn, trách nhiệm, tâm huyết, khách quan, khoa học, sôi nổi, đi thẳng vào cả vấn đề cần tháo gỡ, những rào cản đang hạn chế vai trò của KHXH trong giai đoạn hiện nay. Hội thảo đã góp thêm tiếng nói tích cực giúp củng cố và nâng cao nhận thức về vai trò và trách nhiệm của KHXH trong bối cảnh mới của đất nước, khu vực và quốc tế, góp phần thực hiện đường lối mà Đại hội toàn quốc lần thứ XII của Đảng đã đề ra; khẳng định thêm vai trò, thành tựu và chỉ ra cả những hạn chế, rào cản cản trở KHXH phát triển, đóng góp cho sự nghiệp phát triển đất nước./.

                                                                                                                                           Lương Hải