Hội thảo khoa học quốc gia “Không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em – Khuyến nghị chính sách”

27/06/2019

Ngày 24.6, tại Trung tâm Phụ nữ và Phát triển số 20 Thụy Khê - Hà Nội, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam phối hợp tổ chức hội thảo khoa học quốc gia “Không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em- khuyến nghị chính sách”. Chủ trì hội thảo có PGS.TS Nguyễn Thị Thu Hà, Ủy viên BCH Trung ương Đảng, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam; bà Trịnh Thị Thủy, Thứ trưởng Bộ Văn hóa - Thể thao - Du lịch (VHTTDL); GS.TS Nguyễn Quang Thuấn, Chủ tịch Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam; Bà Elisa Fernandez, Trưởng Văn phòng UN Women tại Việt Nam. Hội thảo có sự tham dự của đại diện lãnh đạo Ủy ban Các vấn đề xã hội của Quốc hội; đai diện Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội; đại diện Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam và hơn 100 đại biểu đến từ các bộ, ban, ngành, các viện nghiên cứu, cơ sở giáo dục; các chuyên gia, các nhà khoa học về các lĩnh vực xã hội, phụ nữ, bình đẳng giới; cán bộ, chuyên gia, giảng viên, đại diện các tổ chức quốc tế, tổ chức phi chính phủ đang hoạt động tại Việt Nam. Hội thảo thu hút 38 tham luận, chia thành 4 phiên theo các chủ đề: Cơ sở lý luận và thực tiễn của không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em (10 tham luận); Không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em tại nơi công cộng (13 tham luận); Không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em trong gia đình (8 tham luận); Xây dựng không gian an toàn về chính sách và giải pháp can thiệp (6 tham luận).

Phát biểu tại Hội thảo, Thứ trưởng Trịnh Thị Thủy cho biết, với chức năng là cơ quan quản lý nhà nước trong lĩnh vực gia đình, Bộ VHTTDL đã có nhiều nỗ lực để tham mưu Chính phủ hoàn thiện và ban hành các chính sách về lĩnh vực gia đình; hướng dẫn, chỉ đạo thực hiện Luật Phòng, chống bạo lực gia đình; ban hành theo thẩm quyền các Thông tư, Chỉ thị, kế hoạch hành động, các đề án, chương trình, các văn bản quản lý, điều hành nhằm triển khai có hiệu quả các chủ trương của Đảng, pháp luật của Nhà nước về công tác gia đình và Luật Phòng, chống bạo lực gia đình. Bộ cũng đã xây dựng và đang triển khai trên toàn quốc Đề án “Tuyên truyền, giáo dục đạo đức, lối sống trong gia đình Việt Nam giai đoạn 2010-2020”. Bộ cũng đã thực hiện ký kết các chương trình phối hợp với các Ban, Bộ, ngành Trung ương nhằm phát huy sức mạnh liên ngành trong các hoạt động tuyên truyền, giáo dục đạo đức, lối sống trong gia đình Việt Nam. Tuy nhiên để giải quyết một cách hiệu quả các vấn đề về gia đình, bạo lực gia đình đặc biệt là thực hiện các chế tài xử lý các hành vi bạo lực gia đình, xâm hại trẻ em.... thì còn phụ thuộc vào nỗ lực của nhiều bộ, ban ngành, cơ quan chức năng khác. Thứ trưởng cũng nhấn mạnh, hiện vẫn còn một số cấp ủy đảng, chính quyền, cơ quan, ban, ngành, đoàn thể và địa phương còn chưa thực sự quan tâm đến công tác gia đình như: hoạt động của Ban Chỉ đạo công tác gia đình chưa tích cực, sự phối hợp giữa các thành viên thiếu chặt chẽ, chưa đi vào chiều sâu; nguồn lực đầu tư cho công tác gia đình còn hạn chế; đội ngũ cán bộ thực hiện công tác gia đình thiếu về số lượng, yếu về chuyên môn; kinh phí chi cho công tác gia đình chưa đáp ứng nhu cầu nhiệm vụ đặt ra.

Các tham luận đề cập đến những vấn đề “nóng” đe dọa sự an toàn của trẻ em và phụ nữ hiện nay, như: xâm hại, quấy rối tình dục, bạo lực học đường, bao lực gia đình, bạo lực đối với phụ nữ di cư, nạn mua bán người, mua bán trẻ em, các cơ chế chính sách bảo vệ trẻ em từ góc độ quyền con người, an ninh con người, bảo vệ trẻ em trong thế giới công nghệ số, v.v… Các tham luận đưa ra thực trạng mất an toàn đối với phụ nữ và trẻ em hiện nay và các căn cứ khoa học về các hệ lụy mà nạn nhân phải gánh chịu các tổn thương về thể chất, tinh thần ở nhiều mức độ khác nhau, thậm chí ảnh hưởng đến tính mạng. Các tham luận cũng đưa ra các cơ sở pháp lý để bảo vệ và các bất cập giữa các qui định của luật pháp với việc thực thi pháp luật, từ đó đề xuất các giải pháp tăng cường hơn nữa không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em. Nhiều tham luận đã sử dụng các kết quả nghiên cứu của các đề tài, dự án và cập nhật các số liệu, bằng chứng khoa học trong sự kết nối không gian gia đình, không gian công cộng với các chính sách, dịch vụ xã hội, các hoạt động cộng đồng,… để phân tích những khoảng trống về chính sách, về can thiệp, dịch vụ và nghiên cứu, kiến nghị giải pháp đảm bảo an toàn cho phụ nữ và trẻ em.

Các tham luận và ý kiến phát biểu tại hội thảo cho thấy, mặc dù đã có nhiều chương trình, chính sách và mô hình can thiệp, bảo vệ phụ nữ và trẻ em, nhưng hiệu quả chưa cao, các biện pháp xử lý chưa đủ sức răn đe nên các vụ việc và nguy cơ mất an toàn đối với phụ nữ và trẻ em vẫn tiếp tục xảy ra ngày càng nhiều. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cần xem xét một cách kỹ lưỡng tất cả các chiều cạnh và không gian về an toàn cho phụ nữ và trẻ em, kết hợp các biện pháp xử lý gắn với các đặc thù kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội nhằm đảm bảo không gian an toàn cho phụ nữ và trẻ em một cách hiệu quả, đảm bảo quyền của phụ nữ và trẻ em để họ có những đóng góp tốt hơn vào quá trình phát triển của địa phương.

Hội thảo là cơ hội để các nhà hoạch định chính sách, quản lý nhà nước, nhà nghiên cứu chỉ ra những khu vực mất an toàn và nguyên nhân của vấn đề, từ đó, xác định được những nội dung cần quan tâm về xây dựng chính sách, nghiên cứu, can thiệp nhằm bảo vệ phụ nữ và trẻ em một cách hiệu quả.

Phạm Thị Tính