BÁO CÁO PHÁT TRIỂN CON NGƯỜI 2016 PHÁT TRIỂN CON NGƯỜI CHO MỌI NGƯỜI

28/03/2017

 

Ngày 21/3/2017, tại Stockholm (Thụy Điển) đã diễn ra lễ công bố Báo cáo Phát triển Con người Toàn cầu năm 2016 với chủ đề “Phát triển Con người cho Mọi người” (Human Development for Everyone).

Báo cáo của UNDP cho biết phần lớn những người ở bên lề xã hội vẫn bị bỏ lại đằng sau trong những ưu tiên phát triển toàn cầu. Hàng triệu người không được hưởng lợi ích từ quá trình phát triển, khoảng cách sẽ ngày càng nới rộng trừ khi những rào cản có nguồn gốc sâu xa, bao gồm sự phân biệt đối xử và sự tham gia chính trị không bình đẳng, được khắc phục. Cần mạnh mẽ hơn trong hành động để xóa bỏ những rào cản này là yêu cầu cấp thiết để đảm bảo phát triển con người bền vững cho tất cả mọi người.

Báo cáo chỉ ra rằng mặc dù mức độ phát triển con người trung bình được cải thiện đáng kể tại tất cả các khu vực trên thế giới trong suốt giai đoạn từ 1990 đến 2015 nhưng một phần ba dân số thế giới vẫn tiếp tục sống ở mức độ phát triển con người thấp, được đo bằng Chỉ số Phát triển Con người (HDI).

Thế giới còn phải đi một chặng đường dài mới có thể xóa bỏ tình trạng nghèo cùng cực, trong nỗ lực cải thiện điều kiện tiếp cận với giáo dục, chăm sóc sức khỏe và vệ sinh, nâng cao năng lực cho phụ nữ và trẻ em gái. Nhưng những mục tiêu này mới chỉ là khởi đầu, có thể những thách thức khác còn khó khăn hơn nữa, để đảm bảo những lợi ích của quá trình phát triển toàn cầu đến được với tất cả mọi người. Đây cũng là mối quan ngại của các nước phát triển, nơi nghèo đói và sự loại trừ xã hội vẫn là một thách thức, với hơn 300 triệu người, trong đó bao gồm hơn một phần ba là trẻ em, sống trong tình trạng nghèo tương đối.

Một số phát hiện của Báo cáo:

Bị bỏ lại đằng sau và không thể bắt kịp: sự phân biệt đối xử sâu sắc đối với phụ nữ, người bản địa và các cộng đồng dân tộc thiểu số với các nhóm khác

Báo cáo chỉ ra rằng không chỉ mức độ bị tước đoạt cao mà những bất lợi không tương xứng đã ảnh hưởng đến một số nhóm. Ở hầu hết các quốc gia, có một số nhóm phải đối mặt với những điều kiện không thuận lợi thường xuyên diễn ra, các bất lợi nối tiếp và khó khăn hơn, làm tăng tính dễ bị tổn thương, mở rộng khoảng cách giữa các thế hệ, và khó để bắt kịp khi thế giới đang phát triển.  

Phụ nữ và trẻ em gái, người dân nông thôn, người bản địa, dân tộc thiểu số, người khuyết tật, người nhập cư, người tị nạn là những đối tượng bị loại trừ xã hội bởi những rào cản mà không chỉ hoàn toàn từ kinh tế, mà còn từ chính trị, xã hội và văn hóa.

Đây là thời điểm phải vượt qua các rào cản gốc rễ để phát triển

Các nhóm ngoài lề thường bị hạn chế về cơ hội để có thể tác động tới các thể chế và chính sách quyết định cuộc sống của họ. Để thay đổi điều này cần tập trung vào việc phá bỏ vòng luẩn quẩn của việc bị loại trừ và bị tước đoạt.

Báo cáo kêu gọi sự chú trọng vào việc trao quyền cho các nhóm bị loại trừ trong xã hội, cần nhận thức tầm quan trọng của việc tạo điều kiện cho họ có tiếng nói nhiều hơn nữa trong quá trình ra quyết định.

Phát triển con người cho mọi người là có thể đạt được

Bất chấp những khoảng cách trong quá trình phát triển, phát triển con người toàn cầu là có thể đạt được. Những thập kỷ qua, chúng ta đã chứng kiến những thành tựu về phát triển con người mà tưởng như không thể đạt được.

Kể từ năm 1990, một tỷ người đã thoát khỏi tình trạng nghèo cùng cực, và việc trao quyền cho phụ nữ đã trở thành vấn đề chủ đạo: ví dụ trong thập kỷ 90, mới có rất ít quốc gia bảo vệ hợp pháp cho phụ nữ khỏi bạo lực trong gia đình, thì ngày nay đã là 127 quốc gia. 

Cuối cùng, Báo cáo cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của Chương trình nghị sự về Phát triển bền vững 2030 để xây dựng những mục tiêu này, lưu ý rằng chương trình nghị sự và tiếp cận phát triển con người phải được củng cố đồng thời.

Báo cáo đưa ra một số khuyến nghị nhằm thay đổi chính sách để đảm bảo quá trình phát triển đạt được những mục tiêu xa hơn và thúc đẩy cải cách thị trường và thể chế toàn cầu để chúng mang tính đại diện và công bằng hơn.

Nguyễn Vũ Quỳnh Anh

 

Tài liệu tham khảo

Human Development Report 2016: Human Development for Everyone.