Báo cáo khoa học: “Một số đặc điểm của Con người Việt Nam” do GS.TS. Lê Văn Cương trình bày

03/03/2014

“Một số đặc điểm của Con người Việt Nam” là chủ đề bài nói chuyện của GS.TS. Lê Văn Cương (Viện Chiến  lược- Bộ Công an) tại Hội trường Viện Nghiên cứu Con người ngày 14 tháng 2 năm 2014.  Tới dự buổi nói chuyện có lãnh đạo và cán bộ Viện Nghiên cứu Con người, cùng một số cán bộ của Viện Triết học.

Bài nói chuyện của GS.TS. Lê Văn Cương đề cập một số đặc điểm con người Việt Nam  và lý giải về nguyên nhân hình thành những đặc điểm này.

Mở đầu buổi nói chuyện, tác giả giới thiệu về một số đặc điểm tích cực của con người Việt Nam: yêu nước, cần cù, anh hùng, sáng tạo, lạc quan, thương người và vì nghĩa. Một trong những yếu tố tác động tới việc hình thành đặc tính của con người Việt Nam đó chính là vai trò của địa lý tự nhiên. Với vị trí địa lý của nước ta phải chịu nhiều sóng gió của nhiều cường quốc nên tinh thần yêu nước là nét nổi bật nhất của con người Việt Nam xuyên suốt qua các thời kỳ lịch sử vì theo GS. Lê Văn Cương nếu không yêu nước thì chúng ta phải chịu phụ thuộc, chính vì thế mà tinh thần yêu nước, chống giặc ngoại xâm là nét nổi bật nhất của tính cách người Việt Nam. Bên cạnh đó GS. Lê Văn Cương cũng chỉ ra và phân tích mặt yếu của người Việt Nam: tư duy nhỏ nhặt, nhỏ nhen, ganh ghét, đố kỵ…; cục bộ địa phương, không quan tâm lợi ích lâu dài, quan tâm đến lợi ích gia đình mà không quan tâm tới lợi ích cộng đồng; thích phô trương, đua đòi, chạy theo thành tích, tự ti, thiếu dũng khí…; thiếu chủ thuyết: thế hệ sau bài bác thế hệ trước, không có sự tiếp nối văn minh trong văn hóa.

Từ những điểm được và chưa được trong tính cách con người Việt Nam, GS.TS. Lê Văn Cương cũng đã chỉ ra một số nguyên nhân căn bản tạo ra hiện tượng trên, đó là: Có từ trong lịch sử của Việt Nam; cộng hưởng của nhiều yếu tố, kém trong quản lý; thiếu minh quân… và nguyên nhân bao trùm có phải là chúng ta không có giá trị rõ ràng, đặc biệt là giá trị con người trong xã hội hiện nay.

Cuối cùng là phần thảo luận sôi nổi quanh vấn đề nào đã tạo nên tính cách con người Việt Nam đã được đặt ra như vấn đề nho giáo, vấn đề phật giáo… có tác động như thế  nào đối với việc hình thành đặc tính con người Việt Nam.  Bài nói chuyện của GS rất bổ ích đối với cán bộ trong và ngoài Viện vì nó cho chúng ta thấy được có những mặt tích cực và tích cực của con người Việt Nam để từ đó có hướng nghiên cứu nhằm khắc phục được những hạn chế để định hướng được giá trị tốt, phù hợp với xu hướng phát triển của thời đại, góp phần thúc đẩy phát triển con người nói riêng và phát triển xã hội nói chung.

Nguyễn Thị Nga